این قضایای اخیر مسجد، امتحان خوبی بود از جانب خدایتعالی؛ و شما دوستان عزیز نشان دادید که بنده خدا هستید نه بنده هوای نفس. چقدر ما خوشحال هستیم و باید شکر گذار خدای متعال باشیم که از راه شرع و صراط مستقیم بیرون نرفتیم.

سردبیر برهان:
حدود دو ماه از آخرین سخنرانی حضرت آیت الله دستغیب در مسجد قبا می گذرد. وقایع اخیر باعث شد که معظم له نتوانند به نصیحت وارشاد خیل نوجوانان وجوانان و مردم متدیّن ادامه دهند. اما پس از قریب به دوماه ایشان دیشب به مسجد قبا آمدند و در ضمن سخنرانی کوتاهی همه گان را به تاسّی از خلق وخوی پیامبر ص دعوت کردند. ایشان در بخش دیگری از سخنانشان با اشاره به وقایع اخیر مسجد فرمودند: این قضایای اخیر مسجد امتحان خوبی بود از جانب خدایتعالی وشما دوستان عزیز نشان دادید که بنده خدا هستید نه بنده هوای نفس.

متن کامل این سخنرانی

اعوذ بالله من الشیطان الرجیم

بسم الله الرحمن الرحیم

خدایتعالی در آیه 159 سوره آل عمران خطاب به پیامبر اینطور می فرمایند:

فَبِمَا رَحْمَةٍ مِّنَ اللّهِ لِنتَ لَهُمْ وَلَوْ كُنتَ فَظًّا غَلِيظَ الْقَلْبِ لاَنفَضُّواْ مِنْ حَوْلِكَ فَاعْفُ عَنْهُمْ وَاسْتَغْفِرْ لَهُمْ وَشَاوِرْهُمْ فِي الأَمْرِ فَإِذَا عَزَمْتَ فَتَوَكَّلْ عَلَى اللّهِ إِنَّ اللّهَ يُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِينَ

به (برکت) رحمت الهى، در برابر آنان [= مردم‏] نرم (و مهربان) شدى! و اگر خشن و سنگدل بودى، از اطراف تو، پراکنده مى‏شدند. پس آنها را ببخش و براى آنها آمرزش بطلب! و در کارها، با آنان مشورت کن! اما هنگامى که تصميم گرفتى، (قاطع باش! و) بر خدا توکل کن! زيرا خداوند متوکلان را دوست دارد.

شان نزول این آیه درباره قضایای پیش آمده در جنگ احد می باشد. پس از جنگ بدر مشرکین آمدند تا با پیامبر وارد جنگ شوند. پیامبر ص در ضمن دستوراتی پنجاه نفر را مامور کردند که در مکان بلندی نگهبانی دهند و مانع حمله مشرکین از آن نقطه شوند. با شجاعت و فداکاریهایی که در این جنگ از مولا علی ع سر زد، آن پنجاه نفر که مامور حفاظت از آن مکان بودند همین که دیدند مشرکین پا به فرار گذاشتند برای جمع کردن غنائم آنجا را ترک کردند. مشرکانی که در حال فرار بودند همین که دیدند نگهبانان آن موضع را ترک کردند برگشتند و با مسلمانها در گیر شدند که بر اثر این در گیری هفتاد نفر از مسلمانها به شهادت رسیدند. عده زیادی از مسلمانها فرار کردند و فقط مولا علی ع ماند و چند نفر دیگری که ماندند و دفاع کردند.

پس از این قضایا  کسانی که از جنگ فرار کردند اطراف پیامبر ص را گرفته و ضمن اظهار ندامت تقاضای عفو و بخشش کردند. خداوند در این آیه به پیامبر ص دستور عفو عمومی آنها را صادر می کند و پیامبر ص با آغوش باز خطاکاران توبه کار را پذیرفت.

خدایتعالی اینطور به پیامبر خطاب می کند که ای پیامبر تو نسبت به مردم نیک خوی هستی.

این آیه ما را متوجه این مطلب می کند که، بنده وجنابعالی باید نسبت به مردم با حسن خلق برخورد کنیم. وقتی می گوییم باید نسبت به مردم خوش خلق باشیم به این معنا است که اول باید این مطلب را نسبت به خانواده خودتان لحاظ کنید؛ یعنی زوج نسبت به زوجه اش، زوجه نسبت به زوجش، فرزند نسبت به پدر و مادر و پدر و مادر نسبت به فرزند تا برسد به خویشاوندان دیگر. اگر بعضی از خویشاوندان شما احیانا نسبت به شما سوء خلقی داشتند، مثلا پشت سر شما غیبت کردند یا تهمت زدند؛ شما چون اهل تقوا هستید و بهره ای از پیامبر ص برده اید بایستی در مقابل با حسن خلق برخورد کنید و اینکه بخواهید در صدد تلافی کردن باشید این غلط است.

پیغمبر اکرم ص نسبت به امّتشان هیچ گونه تلافی نداشتند در عین حالیکه بعضی از آنها منافق بودند و پیامبر ص از درون آنها با خبر بود مع ذلک برخورد حضرت با آنها در ظاهر ، مانند برخورد با سلمان و ابوذر بود. این صفت ، صفت پیغمبر اکرم ص بود، صفت ائمه اطهار بود، صفت مومنین خالص بود. بارها این قضیه را عرض کرده ام که : یکی از طلبه ها آمد خدمت مرحوم حضرت آیت الله نجابت و گفت : فلان شخص که از سادات است ، پشت سر شما بدگویی می کند و گفته است : آقای نجابت در مکه عمره عشق بجا آورده است و خدا هدایتش کند که حضرت آیت الله نجابت پس از شنیدن این مطلب اشک از چشمانشان جاری شده بود فرموده بودند: خدایا دعای این سیّد را درباره من مستجاب کن.

دوستان عزیز اگر کسانی نسبت به شما بدگویی کردند شما نسبت به آنها خوش خلق باشید حتی اگر این بدگویی نسبت به کسانی باشد که نزد شما از جایگاه والایی برخوردار هستند؛ مانند: پدر ومادر. یعنی باید این موارد سخت تر را بیشتر تحمّل کرد. و همین طور نسبت به محبّت و حسن ظنی که به بنده داشته اید. لذا شماها که به اینجانب محبّت دارید و این محبّت شما برای خدایتعالی است، اگر اشخاصی به بنده توهین کردند این تحمل و صبر شما در برابر این اشخاص اجر زیادی از جانب خدایتعالی دارد و نهایت چیزی که به این افراد می توان گفت همان نصیحت کردن است که تا به حال شما در این امر موفق بوده اید.

خدایتعالی در ادامه آیه می فرماید: ای پیامبر اگر تو نسبت به مسلمانها تند خو بودی و سنگدل بودی دور می شدند مردم از اطرافت.

رویه و روش پیامبر اکرم ص بدین گونه بود که حتی دشمنان ایشان متوجه حقّانیّت ایشان می شدند منتهی حبّ نفس نمی گذاشت که اینها بیایند و از پیامبر ص استفاده کنند.

فَاعْفُ عَنْهُمْ وَاسْتَغْفِرْ لَهُمْ: پس ای پیامبر بر آنها ببخشای و برایشان آمرزش بخواه و در کارها با ایشان مشورت کن و چون قصد کاری کنی بر خدا توکل کن که خدا توکل کنندگان را دوست دارد.

این عفو مصادیق دیگری هم دارد، یکی از آن مصادیق در جهات خانوادگی انسان می باشد که مثلا زن و شوهر نسبت به یکدیگرگذشت داشته باشند. اگر اشخاصی به شما بد کردند لازم نیست که جنابعالی انتظار بکشید که بیایند وعذر خواهی کنند؛ بلکه بگو خدایا من این شخص را بخشیدم.

این قضایای اخیر مسجد، امتحان خوبی بود از جانب خدایتعالی؛ و شما دوستان عزیز نشان دادید که بنده خدا هستید نه بنده هوای نفس. چقدر ما خوشحال هستیم و باید شکر گذار خدای متعال باشیم که از راه شرع و صراط مستقیم بیرون نرفتیم. کسی که معتقد به عالم برزخ و قیامت است باید نسبت به بندگان خدا عفو و بخشش داشته باشد.

والسلام